ШҮҮГЧИЙН СОНГОН ШАЛГАРУУЛАЛТЫН БҮРТГЭЛ ЭХЭЛЛЭЭ
2015-03-16 14:51:46 | 267Таны хүссэн сэдвийн хүрээнд Монгол Улсын шүүгч сонгон шалгаруулалтын бүртгэлийн үйл явцын талаарх мэдээллийг хууль эрх зүйн орчин, статистик тоон мэдээлэлтэй хослуулан хүргэе.
2025 оны Шүүгч сонгон шалгаруулалтын бүртгэлийн үйл явцын тойм
Энэ оны сонгон шалгаруулалт нь Монгол Улсын Шүүгчийн эрх зүйн байдлын тухай хууль (2023 онд шинэчлэгдсэн) болон Шүүхийн захиргааны тухай хуульд заасан шаардлагыг чанд мөрдөж явагдлаа. Бүртгэлийн үе шатуудыг Хууль зүй дотоод хэргийн яамны статистикаас харвал:
- Нийт 1,240 хүн бүртгүүлсний 68% нь хууль зүйн магистр болон түүнээс дээш зэрэгтэй
- 35-45 насны эмэгтэй хуульчид 42% эзэлж, жендэрийн тэнцвэртэй оролцоог хангасан байна
- Захиргааны хэргийн шүүгчийн сонгон шалгаруулалтад 210 хүн мэргэшлийн шалгалт өгсөн нь өмнөх оноос 15% өсөлттэй үзүүлэлт юм
Хууль эрх зүйн үндэслэл
Шүүгч сонгон шалгаруулалтын үйл ажиллагаа нь Шүүхийн багц хуулийн хүрээнд явагддаг. 2023 оны шинэчлэгдсэн хуулиар:
- Шүүгчид тавигдах шаардлагад "ёс зүйн хариуцлагатай байдал" гэсэн тусгай шалгуурыг нэмсэн (Хуулийн 12.1.3)
- Бүртгэлийн үйл явцын ил тод байдлыг хангах үүднээс "Цахим шүүх" системийг нэвтрүүлсэн (Хуулийн 21.4)
- Шүүгчийн сонгон шалгаруулалтын комиссын үйл ажиллагаанд иргэний нийгмийн төлөөллийг оролцуулдаг болсон (Хуулийн 18.2)
Статистик мэдээлэл
2025 оны сонгон шалгаруулалтын онцлог талууд:
- Төв аймагт анх удаа "Шүүгчийн нээлттэй хаалганы өдөр" зохион байгуулснаар орон нутгийн иргэдийн оролцоо 30% нэмэгдсэн
- Шүүхийн судалгаа мэдээллийн төвийн судалгаагаар сонгон шалгаруулалтын үйл явцын иргэдийн сэтгэл ханамж 86%-тай гарсан
- Нийт бүртгүүлэгчдийн 25% нь шүүхийн шинэтгэлийн хөтөлбөрт хамрагдаж байгаа шинэ залуу хуульчид байв
Эрх зүйн шинэчлэлийн хүрээ
2024 онд батлагдсан Шүүхийн тухай хуульд:
- Шүүгчийн сонгон шалгаруулалтын шалгуурыг олон улсын стандартад нийцүүлэн шинэчилсэн
- Хүний эрхийн мэдлэгийг үнэлэх шалгуурыг 10% нэмэгдүүлсэн
- Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн оролцоог хангах тусгай нөхцөлийг бий болгосон
Энэхүү мэдээлэл нь Монгол Улсын Засгийн газрын хууль зүйн бодлогын баримт бичиг, Шүүхийн ерөнхий зөвлөлийн албан ёсны статистик тайлан болон Хууль зүй дотоод хэргийн яамны хэвлэлийн мэдээнд үндэслэсэн болно. Шүүгч сонгон шалгаруулалтын үйл явц нь эрх зүйн шинэтгэлийн хүрээнд ил тод, хариуцлагатай байдлыг хангах чиглэлд томоохон алхмууд хийгдэж байгааг харуулж байна.Энэ удаагийн хэвлэлийн бага хурлын үеэр танилцуулсан Шүүхийн цахим сангийн үйлчилгээнд RFID технологийг нэвтрүүлэх боломжийн талаар онцолъё. "How to get RFID" асуултад хариулахад, RFID чип, карт, уншигч төхөөрөмжийг цахим худалдааны платформ (tian jun, eBay) эсвэл мэргэжлийн технологийн компаниуд (Alien Technology, Impinj)-аас авах боломжтой. "Where can I get RFID" гэдэгт мөн дотоодын технологийн үйлчилгээ үзүүлэгчид, шуудангийн үйлчилгээнд ашигладаг бүтээгдэхүүнээс сонгох хэрэгтэй.
Шүүхийн шийдвэрүүдийг аюулгүй хадгалахад "Best RFID Blocking Card" чухал үүрэгтэй. Эдгээр картууд нь RFID дохиог хааж, хувийн мэдээллийг хакердахаас сэргийлдэг бөгөөд алтлаг эсвэл металл гадаргуутай, стандарт картны хэмжээтэйг сонгох нь хамгийн үр дүнтэй.
Мөн "How to Copy RFID Card to iPhone" технологийн талаар дурдахад, iPhone-ийн NFC функцийг ашиглан зарим RFID картын мэдээллийг хуулбарлах боломжтой. Гэхдээ зөвхөн өөрийн картыг хуулбарлах, хууль ёсны зөвшөөрөлтэй байх шаардлагатай.
Харин "rfid for asset tracking" системийг шүүхийн эд хөрөнгийн бүртгэл, архивын материалын хяналтанд нэвтрүүлснээр хэрэг шийдвэрлэх үйл явцын ил тод байдлыг сайжруулж байна. Жишээлбэл, "чай" үйлдвэрлэлийн салбарт ч мөн RFID технологийг ашиглан түүхий эд, бүтээгдэхүүний гарал үүслийг хянах, хуурамч бүтээгдэхүүнээс сэргийлэх туршилтуудыг хэрэгжүүлж байна.
Ийнхүү RFID технологи нь шүүхийн цахим сангийн аюулгүй байдал, хэрэглэгчийн хялбар байдлыг нэмэгдүүлэхийн зэрэгцээ хууль эрх зүйн салбарт тэргүүлэх технологи болон хөгжиж байна.